Heeft de lobby van brancheorganisaties nog wel toekomst?

In het grote publieke speelveld met vele partijen en belanghebbenden en het grote aantal issues dat komt en gaat (en soms blijft), gaat het om de race for relevance. Als je invloed op de beleids- en besluitvorming wilt hebben tenminste! Hoe zorg je ervoor dat je een van de belangrijkste beïnvloeders bent op een onderwerp? Een uitdaging voor veel brancheorganisaties.

Een van de kerntaken van brancheorganisaties is om hun branche of sector te vertegenwoordigen in het publieke debat en in het politieke speelveld. De vraag is hoe succesvol ze daarin zijn en blijven. De neiging van veel brancheorganisaties is om spreekbuis te willen zijn op alle issues en onderwerpen die op een branche betrekking hebben. Brancheorganisaties lijken naar buiten toe een homogene club, maar van binnen zijn er echter tal van verschillende meningen en opvatting tussen leden. De koplopers aan de ene kant, en de conservatieve krachten die op behoud zijn gericht aan de andere kant (waar ook best valide redenen voor kunnen zijn overigens!), in de staart van het peleton, om in wielertermen te blijven.

Brancheverenigingen zijn in mijn ogen in de kern nog teveel een product van de oude cultuur van verzuiling en van de oude economische ordening. Teveel brancheorganisaties richten zich nog op het bereiken van onderlinge overeenstemming (vaak moeizaam en tijdrovend). Veel energie en daadkracht gaat verloren aan intern overleg. Terwijl de maatschappij steeds sneller beweegt en bedrijven ook steeds meer vernieuwen (de business-cycle van een bedrijf wordt steeds korter), blijven veel branchesorganisaties hangen in oude patronen en gewoonten. Dat leidt onherroeppelijk tot spanning binnen brancheorganisaties en de uitdaging: hoe houd je de boel bij elkaar. Loslaten is mijn advies: koplopers willen door en willen zich niet laten gijzelen door de trage collega’s in de sector. Ik zie twee trends:

  1. Koplopers zoeken actief nieuwe verbindingen, cross-sectoraal; niet met hun concurrenten maar juist in de economische keten met andere gelijkgestemde ondernemers en belanghebbenden, waarin ze niet met elkaar concurreren, maar elkaar juist aanvullen en versterken. Het organiseren van de keten dus. Vanuit lobby oogpunt is dat ook slim: zo kun je laten zien dat er vanuit verschillende invalshoeken naar een onderwerp gekeken is en vermij de je de “wij van WC-eend valkuil”. Brancheverenigingen denken nog teveel in branches en sectoren, terwijl de winst juist zit in het leggen van bredere verbanden, het organiseren van maatschappelijke en economische relevantie op bepaalde issues in ad-hoc coalities en verbanden. Accepteer als brancheorganisatie ‘to agree to disagree’ in je branche en schiet niet in een kramp daarvan. Stop als brancheorganisatie alle energie in datgene waar je achterban het met elkaar eens over is, daar zit de slagkracht.
  2. Onderzoeken en trendanalyses laten daarnaast zien dat de maatschappij  verwacht van grote merken (brands, bedrijven) dat zij niet alleen producten of diensten verkopen, maar zich ook maatschappelijk engageren; daar wil een klant zich aan verbinden, dat geeft een gevoel, een emotionele waarde. Het zijn de koplopers in een sector die dat vaak als eerste doorhebben en die maatschappelijke verbinding zoeken. Veel brancheorganisaties (uitzonderingen daargelaten) zijn daar vaak helemaal niet op ingesteld, spelen dat spel nauwelijks tot niet en ontbreekt het aan een breder maatschappelijke opdracht die verbindend werkt. En dat zet ze ook op achterstand in het publieke debat en dus in hun lobby.

Deze blog is een bewerking van mijn bijdrage aan het 10e Jaarcongres voor Verenigingsmanagement op donderdag 13 november 2014 in Rotterdam.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s